Fort Somba Opu, Makassar 1724 - 1726

Francois Valentijn

€ 350

Inter-Antiquariaat Mefferdt & De Jonge

• Over kunstwerk
  VIEW OF SOMBA OPU, DUTCH EAST INDIA COMPANY TRADING POST “Samboepo in plattegrond” copper engraving from François Valentijn’s “Oud en Nieuw Oost-Indien”, made by Jan van Braam and published in Dordrecht by Gerard onder de Linden in 1724-1726. Coloured by a later hand.  Size.: 36,1 x 27,4 cm. Fortress Somba Opu was the commercial capital of Makassar (Sulawesi, Indonesia). In the 1630s, kings and nobles established their residence in Somba Opu, staying in a house built on thick pillars. A number of detached houses were located in rear (east) and northern side of the fort. They were grouped around the royal complex in the southwest side of Somba Opu, which consisted of two enormous wooden palaces, storehouses, and a mosque. Outside Somba Opu fort were two major markets each to the north and south, and houses of the commoners. The quarters of the Portuguese, the Indians, and some European factories were located along the north coast. Somba Opu fell into Dutch hands in 1669. The Dutch text under the bird's-eye view of the town is interesting. It reads e.g. that the walls of the fortress are poorly maintained and that they would not withstand a canon shot or even a wooden ram. François Valentijn was a prominent historian of the Dutch East India Company (V.O.C.) who is best known for “Oud en Nieuw Oost Indiën”, his vast illustrated account of the Dutch trading empire in Asia. He travelled to the East Indies twice and served as Calvinist minister to Ambon between 1686 and 1694. In preparing this monumental work, he was given privileged access to the previously secret archives of the V.O.C., containing transcripts and copies of important earlier Dutch voyages. While Valentijn’s maps and diagrams were prized possessions, his scholarship, judging by 21st century standards was unscrupulous. Valentyn’s use of the products of other scientists’ and writers’ intellectual labour and his passing it off as his own, reveals a penchant for self-aggrandisement. Price: Euro 350,-
• Over kunstenaar

  François Valentijn (Dordrecht, 17 april 1666 – Den Haag, 6 augustus 1727) was een Nederlandse predikant, historicus en chroniqueur van uitzonderlijke betekenis voor de kennis van Azië in de vroege achttiende eeuw. Hij werd tweemaal uitgezonden naar “de Oost” in dienst van de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC), een ervaring die de basis vormde voor zijn monumentale levenswerk Oud en Nieuw Oost-Indiën.

  Na zijn terugkeer in Nederland wijdde Valentijn zich aan het samenstellen van dit omvangrijke en ongeëvenaarde werk, dat zowel door zijn reikwijdte als door zijn detailniveau nooit meer is geëvenaard. In een tijd waarin de VOC haar informatie strikt geheim hield, wist hij een enorme hoeveelheid kennis te verzamelen door gebruik te maken van alle mondelinge en schriftelijke bronnen die hij kon bemachtigen. Zijn kracht lag niet alleen in zijn nieuwsgierigheid en vasthoudendheid, maar ook in zijn talent als verteller: Valentijn schreef levendig, precies en met een opvallend brede blik.

  In Oud en Nieuw Oost-Indiën verheerlijkte hij expliciet de Nederlandse macht en het imperium in Azië. Valentijn was uitgesproken nationalistisch en zag het als zijn overkoepelende missie om de Nederlandse ‘mogentheyd’ in de Oost te beschrijven en daarmee te tonen dat de Republiek de voortvarendheid van haar Bataafse voorouders niet had verloren. In het voorwoord van zijn werk benadrukte hij dat hij de vooruitgang en glorie van Nederland door de eeuwen heen zichtbaar wilde maken.

  Deze houding leverde hem de reputatie op van een enigszins zelfingenomen en ijdele historicus. Toch doet die kritiek weinig af aan de blijvende waarde van zijn werk. Juist door zijn uitvoerige beschrijvingen wordt de wisselwerking tussen Europeanen en Aziaten scherp zichtbaar: niet alleen de koloniale machtsverhoudingen, maar ook culturele ontmoetingen, misverstanden en wederzijdse beïnvloeding krijgen een plaats in zijn relaas.

  François Valentijn blijft daarmee een complexe figuur: tegelijk nationalist en chroniqueur, predikant en historicus, ijdel schrijver én onmisbare bron. Zijn werk vormt tot op de dag van vandaag een sleuteltekst voor het begrijpen van de Nederlandse aanwezigheid in Azië en de bredere wereldgeschiedenis van de vroegmoderne tijd.

Bent u geïnteresseerd om dit kunstwerk te kopen?